قازاقستان رەسپۋبليكاسى اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگىنىڭ بۇيرىعى  №18-1/429

2015 جىلعى 12 مامىر, استانا قالاسى مەملەكەتتىك ورمان كۇزەتى تۋرالى ەرەجەنى بەكىتۋ تۋرالى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 2003 جىلعى 8 شiلدەدەگى ورمان كودەكسiنىڭ 13-بابى 1-تارماعىنىڭ 18-38) تارماقشاسىنا سايكەس بۇيىرامىن: 1. قوسا بەرىلىپ وتىرعان مەملەكەتتىك ورمان كۇزەتى تۋرالى ەرەجە بەكىتىلسىن. 2. قازاقستان رەسپۋبليكاسى اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگىنىڭ ورمان شارۋاشىلىعى جانە جانۋارلار دۇنيەسى كوميتەتى زاڭنامادا بەلگىلەنگەن تارتىپپەن: 1) وسى بۇيرىقتىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسى ادىلەت مينيسترلىگىندە مەملەكەتتىك تىركەلۋىن; 2) وسى بۇيرىق قازاقستان رەسپۋبليكاسى ادىلەت مينيسترلىگىندە مەملەكەتتىك تىركەلگەننەن كەيىن كۇنتىزبەلىك ون كۇن ىشىندە ونىڭ مەرزىمدى باسپا باسىلىمدارىندا جانە «ادىلەت» اقپاراتتىق-قۇقىقتىق جۇيەسىندە رەسمي جاريالانۋعا جىبەرىلۋىن; 3) وسى بۇيرىقتىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسى اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگىنىڭ ينتەرنەت-رەسۋرسىندا ورنالاستىرىلۋىن قامتاماسىز ەتسىن. 3. وسى بۇيرىق ول العاش رەسمي جاريالانعان كۇنىنەن كەيىن كۇنتىزبەلىك جيىرما ءبىر كۇن وتكەن سوڭ قولدانىسقا ەنگىزىلەدى. مينيستر ا.مامىتبەكوۆ قازاقستان رەسپۋبليكاسى اۋىل شارۋاشىلىعى ءمينيسترىنىڭ 2015 جىلعى 12 مامىرداعى № 18-1/429 بۇيرىعىمەن بەكىتىلگەن مەملەكەتتىك ورمان كۇزەتى تۋرالى ەرەجە 1. جالپى ەرەجەلەر 1. مەملەكەتتiك ورمان كۇزەتi ورمانداردى كۇزەتۋ, قورعاۋ, مولىقتىرۋ جانە ورمان پايدالانۋ ماسەلەلەرiمەن اينالىساتىن ورمان شارۋاشىلىعى مەملەكەتتىك مەكەمەلەرى مەن مەملەكەتتىك تابيعات قورعاۋ مەكەمەلەرىنىڭ قىزمەتكەرلەرiنەن تۇرادى. 2. مەملەكەتتىك ورمان كۇزەتi 2003 جىلعى 8 شىلدەدەگى قازاقستان رەسپۋبليكاسى ورمان كودەكسىنىڭ (بۇدان ءارى – كودەكس) 13-بابى 1-تارماعىنىڭ 18-38) تارماقشاسىنا سايكەس قازاقستان رەسپۋبليكاسى ورمان زاڭناماسى, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ جانۋارلار دۇنيەسىن قورعاۋ, ءوسىمىن مولايتۋ جانە پايدالانۋ مەن ەرەكشە قورعالاتىن تابيعي اۋماقتار سالاسىنداعى زاڭناماسىنىڭ اياسىندا قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردى, سونداي-اق ورمانعا زيان كەلتiرەتiن باسقا دا iس-ارەكەتتەردi بولدىرماۋ جانە ولاردى تىيۋ جونىندە شارالار قولدانادى. 2. مەملەكەتتiك ورمان كۇزەتiنiڭ مiندەتتەرi 3. مەملەكەتتىك ورمان كۇزەتiنiڭ نەگiزگi مiندەتتەرi: 1) ورمان ورتتەرiنiڭ الدىن الۋ, ولاردى دەر كەزiندە بايقاۋ جانە جويۋ بويىنشا iس-شارالار جۇرگiزۋ; 2) مەملەكەتتiك ورمان قورىنىڭ اۋماعىندا بارلىق جۇمىس ىستەيتىن جانە وندا ورنالاسقان ۇيىمداردىڭ, سونداي-اق ورماندا جۇرگەن جەكە تۇلعالاردىڭ كودەكستىڭ 63-بابىنىڭ 2-تارماعىنا سايكەس بەكىتىلگەن ورماندارداعى ءورت قاۋىپسىزدىگى قاعيدالارىن جانە كودەكستىڭ 67-بابىنا سايكەس بەكىتىلگەن ورماندارداعى سانيتاريالىق قاعيدالاردى ساقتاۋىن قامتاماسىز ەتۋ; 3) ورمانداردى اعاشتىڭ زاڭسىز كەسىلۋىنەن, زاقىمدانۋدان, تالان-تاراجىعا سالىنۋىنان جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ورمان زاڭناماسىن بۇزۋدىڭ باسقا دا ارەكەتتەرiنەن قورعاۋ, coنداي-اق مەملەكەتتىك ورمان قورى جەرلەرiن قورعاۋ; 4) ورمان پايدالانۋشىلاردىڭ «مەملەكەتتىك ورمان قورى ۋچاسكەلەرىندە سۇرەكتى تۇبىرىمەن بوساتۋ قاعيدالارىن بەكىتۋ تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسى اۋىل شارۋاشىلىعى ءمينيسترىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشىنىڭ 2015 جىلعى 27 قاڭتارداعى № 18-02/178 بۇيرىعىنا سايكەس (نورماتيۆتىك قۇقىقتىق اكتىلەردى تىركەۋ تىزىلىمىندە № 10679 نومىرمەن تىركەلگەن) (بۇدان ءارى - سۇرەكتى تۇبىرىمەن بوساتۋ قاعيدالارى) سۇرەكتi تۇبiرiمەن بوساتۋ قاعيدالارىن جانە مەملەكەتتىك ورمان قورى ۋچاسكەلەرىندە اعاش كەسۋ قاعيدالارىن ورىنداۋىن قامتاماسىز ەتۋ; 5) ورمان زيانكەستەرi مەن اۋرۋلارىنىڭ وشاقتارىن دەر كەزiندە انىقتاۋ, ولاردىڭ تارالۋىنا بولجام جاساۋ جانە ولارمەن كۇرەسۋ; 6) بيوتەحنيكالىق iس-شارالار جۇرگiزۋ; 7) مەملەكەتتiك ورمان قopى اۋماعىندا اڭ جانە بالىق اۋلاۋ قاعيدالارىنىڭ ساقتالۋىن قامتاماسىز ەتۋ; 8) مەملەكەتتiك ورمان قورىن كۇزەتۋدi, قورعاۋدى, ورمانداردى مولىقتىرۋدى, ۇتىمدى پايدالانۋدى جانە ورمان ءوسiرۋدi قامتاماسىز ەتەتiن باسقا دا iس-ارەكەتتەر بولىپ تابىلادى. 3. مەملەكەتتىك ورمان كۇزەتiن ۇيىمداستىرۋ 4. مەملەكەتتiك ورمان كۇزەتiنiڭ قۇرامىنا مىنا قىزمەتكەرلەر: 1) ورمان شارۋاشىلىعى مەملەكەتتiك مەكەمەلەرiندە – ديرەكتورلار – باس ورمان كۇتۋشىلەر, ديرەكتورلاردىڭ ورىنباسارلارى – باس ورمان كۇتۋشىلەردىڭ ورىنباسارلارى, بارلىق ساناتتاعى ورمان شارۋاشىلىعى ينجەنەرلەرi, اڭشىلىق ماماندارى, ورمان كۇتۋشىلەر, ورمان كۇتۋشىلەردىڭ كومەكشiلەرi, ورمان شەبەرلەرى, ورمانشىلار, مەملەكەتتىك ينسپەكتورلار (قورىقشىلار); 2) وبلىستىق جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردىڭ ورماندار مەن جانۋارلار دۇنيەسiن قورعاۋ جونiندەگi قۇرىلىمدىق بولiمشەلەرiندە – باسشىلار جانە ورمان قورىن كۇزەتۋ, قورعاۋ, پايدالانۋ, ورمانداردى مولىقتىرۋ جانە ورمان ءوسiرۋ ماسەلەلەرiمەن اينالىساتىن ماماندار; 3) مەملەكەتتىك تابيعات قورعاۋ مەكەمەلەرىندە – ديرەكتورلار – باس ورمان كۇتۋشىلەر, ديرەكتورلاردىڭ ورىنباسارلارى – باس ورمان كۇتۋشىلەردىڭ ورىنباسارالارى, بارلىق ساناتتاعى ورمان شارۋاشىلىعى ينجەنەرلەرى, اڭشىلىق ماماندارى, ورمان كۇتۋشىلەر, ورمان كۇتۋشىلەردىڭ كومەكشىلەرى, ورمان شەبەرلەرى, ورمانشىلار, مەملەكەتتىك ينسپەكتورلار (قورىقشىلار) كىرەدى. 5. ورمان شارۋاشىلىعى سالاسىنداعى ۋاكiلەتتi ورگان ۆەدومستۆوسىنىڭ (بۇدان ءارi – ۋاكiلەتتi ورگان) جۇيەسiنە ەنەتiن, ورمان قورىن كۇزەتۋ, قورعاۋ, پايدالانۋ, ورمانداردى مولىقتىرۋ جانە ورمان ءوسiرۋ ماسەلەلەرiمەن اينالىساتىن مامانداندىرىلعان ۆەدومستۆولىق باعىنىستى ۇيىمداردىڭ قىزمەتكەرلەرi مەملەكەتتىك ورمان كۇزەتiنiڭ قىزمەتكەرلەرiنە تەڭەستiرiلەدi. 6. مەملەكەتتىك ورمان مەكەمەسiنiڭ, تابيعات قورعاۋ مەكەمەسىنىڭ ديرەكتورى - باس ورمان كۇتۋشىسى (بۇدان ءارi - ديرەكتور) ورمان مەكەمەسiنiڭ ۆەدومستۆولىق تيەسىلىلiگiنە بايلانىستى ۋاكiلەتتi ورگان ۆەدومستۆوسىنىڭ نەمەسە وبلىستىق جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردىڭ ورماندار مەن جانۋارلار دۇنيەسiن قورعاۋ جونiندەگi قۇرىلىمدىق بولiمشەسiنiڭ بۇيرىعىمەن قىزمەتكە تاعايىندالادى جانە قىزمەتتەن بوساتىلادى. 7. ديرەكتور ورمان شارۋاشىلىعى مەملەكەتتىك مەكەمەسiنiڭ, مەملەكەتتىك تابيعات قورعاۋ مەكەمەسىنىڭ جۇمىسىن ۇيىمداستىرادى جانە وعان باسشىلىق ەتەدi جانە ورمان مەكەمەسiنە جۇكتەلگەن مiندەتتەردi ورىنداۋ مەن ونىڭ ءوزiنiڭ فۋنكتسيالارىن جۇزەگە اسىرۋى ءۇشiن جەكە جاۋاپكەرشىلiكتە بولادى. 8. ديرەكتور ءوزiنiڭ قىزمەتiن جۇزەگە اسىرۋى كەزiندە ءوزiنiڭ فۋنكتسيالارى شەگiندە: 1) بارلىق ۇيىمداردا ورمان مەكەمەسiنiڭ مۇددەلەرiن بiلدiرەدi; 2) شارتتار جاساسادى; 3) سەنiمحاتتار بەرەدi; 4) بانك شوتتارىن اشادى; 5) ورمان مەكەمەسiنiڭ بارلىق قىزمەتكەرلەرi ءۇشىن مiندەتتى بۇيرىقتار شىعارادى جانە نۇسقاۋلار بەرەدi; 6) ۋاكiلەتتى ورگان ۆەدومستۆوسى نەمەسە وبلىستىق جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردىڭ ورماندار مەن جانۋارلار دۇنيەسiن قورعاۋ جونiندەگi قۇرىلىمدىق بولiمشەسi تاعايىندايتىنداردان باسقا, ورمان مەكەمەسiنiڭ قىزمەتكەرلەرiن جۇمىسقا قابىلدايدى جانە جۇمىستان بوساتادى; 7) ورمان مەكەمەسiنiڭ قىزمەتكەرلەرiنە ىنتالاندىرۋ شارالارى مەن تارتiپتiك جازا قولدانادى; 8) ورمان مەكەمەسiنiڭ دامۋ كەلەشەگىن جانە ونى تەحنيكامەن جاراقتاندىرۋ باعىتتارىن ايقىندايدى; 9) ورمان قورىنىڭ مەملەكەتتiك مونيتورينگىن, ورمانداردىڭ مەملەكەتتiك مونيتورينگiن, جانۋارلار دۇنيەسiنiڭ مەملەكەتتiك مونيتورينگىن جۇرگiزۋدi قامتاماسىز ەتەدi, مەملەكەتتىك ورمان كاداسترى مەن جانۋارلار دۇنيەسiنiڭ كاداسترىن جۇرگiزۋ جونiندەگi جۇمىستارعا قاتىسادى; 10) ورمانداردى كۇزەتۋدi, قورعاۋدى, مولىقتىرۋدى جانە ورمان ءوسiرۋدi ۇيىمداستىرادى جانە قامتاماسىز ەتەدi, ورمان مەكەمەسiنiڭ قاراۋىنداعى مەملەكەتتiك ورمان قورى اۋماعىندا ورمان پايدالانۋدى رەتتەيدi; 11) ورمان مەكەمەسiنiڭ اۋماعىندا ورمان ورتتەرiنiڭ الدىن الۋ جانە ولارمەن كۇرەسۋ جونiندە iس-شارالار ازiرلەۋدi جانە ولاردىڭ ورىندالۋىن iسكە اسىرۋدى ۇيىمداستىرادى; 12) اعاش كەسۋ بيلەتتەرiن بەرەدi; 13) كودەكستىڭ 69-بابى 3-تارماعىنىڭ 1) تارماقشاسىنا سايكەس قازاقستان رەسپۋبليكاسى­نىڭ ورمان زاڭناماسى, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ جانۋارلار دۇنيەسiن قورعاۋ, ءوسiمiن مولايتۋ جانە پايدالانۋ مەن ەرەكشە قورعالاتىن تابيعي اۋماقتار تۋرالى زاڭناماسى سالاسىندا قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردىڭ الدىن الۋ جانە تىيۋ جونiندە شارالار قولدانادى; 14) ورمان مەكەمەسiنiڭ اۋماعىنداعى ورتتەردi ءسوندiرۋ ءۇشiن ءورت قاۋiپi بار ماۋسىمعا جانار-جاعارماي ماتەريالدارىنىڭ رەزەرۆiن جاسايدى; 15) كەسپەاعاشتار ءبولۋ ماتەريالدارىن دايىنداۋ ءۇشىن دەربەس جاۋاپكەرشىلىكتە بولادى. 9. ورمان مەكەمەسi ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى – باس ورمان كۇتۋشىنىڭ ورىنباسارى ورمان مەكەمەسiنiڭ ۆەدومستۆولىق تيەسىلىلىگiنە بايلانىستى ۋاكىلەتتi ورگان ۆەدومستۆوسىنىڭ نەمەسە وبلىستىق جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردىڭ ورماندار مەن جانۋارلار دۇنيەسiن قورعاۋ جونiندەگi قۇرىلىمدىق بولiمشەسiنiڭ بۇيرىعىمەن قىزمەتكە تاعايىندالادى جانە قىزمەتتەن بوساتىلادى. 10. ديرەكتوردىڭ ورىنباسارى ءوزiنiڭ قىزمەتiن جۇزەگە اسىرۋى كەزiندە ءوزiنiڭ فۋنكتسيالارى شەگiندە: 1) ورمان قورىن كۇزەتۋ, قورعاۋ جانە پايدالانۋ, ورمانداردى مولىقتىرۋ جانە ورمان ءوسiرۋ باعدارلامالارىن ازiرلەۋگە جانە ولاردى ورىنداۋعا قاتىسادى; 2) ورمانداردى كۇزەتۋ, قورعاۋ, مولىقتىرۋ جانە ورمان ءوسiرۋ, تۇراقتى ورمان تۇقىمدارى ۋچاسكەلەرi مەن اعاش تۇقىمدارى پلانتاتسيالارىن كۇتiپ ۇستاۋ, اعاش تۇقىمدارىن دايىنداۋ, وڭدەۋ جانە ساقتاۋ جونiندەگi iس-شارالاردى ۇيىمداستىرادى; 3) ورمان ورنالاستىرۋ جوبالارىنا سايكەس ورمان پايدالانۋ ورىندارى مەن كولەمدەرiن ايقىندايدى; 4) ورمان رەسۋرستارىن تەندەرلەرگە قويۋ ءۇشiن ماتەريالدار ازiرلەۋدi ۇيىمداستىرادى جانە ولاردىڭ ۇتىمدى پايدالانىلۋىن قامتاماسىز ەتەدi; 5) ورمان قورىنىڭ مەملەكەتتىك مونيتورينگى مەن مەملەكەتتىك ورمان كاداسترى بويىنشا قۇجاتتامانىڭ جۇرگiزىلۋiن قامتاماسىز ەتەدi; 6) ينجەنەرلەردiڭ, اڭشىلىق ماماندارىنىڭ, ورمان كۇتۋشىلەردىڭ جۇمىسىنا باسشىلىق جاسايدى; 7) ورمانداردى جەردەن جانە اۆياتسيامەن كۇزەتۋ قىزمەتتەرiنiڭ جۇمىسىن ۇيلەستiرەدi; 8) وزگە دە فۋنكتسيالاردى جۇزەگە اسىرادى. 11. ورمان شارۋاشىلىعىنىڭ بارلىق ساناتتاعى ينجەنەرلەرi (اعا ورمان كۇتۋشىلەر) ورمانداردى كۇزەتۋ, قورعاۋ, مولىقتىرۋ جانە ورمان پايدالانۋ جونiندەگi جۇمىستى جۇرگiزەدi. 12. ورمان كۇزەتۋ جانە قورعاۋ جونiندەگi ينجەنەر ءوزiنiڭ فۋنكتسيالارى شەگiندە: 1) ورمانشىلىقتاردىڭ ورمان كۇزەتۋ مەن قورعاۋ جونiندەگi جۇمىسىن ۇيىمداستىرادى; 2) ورمانداردا ءورتتىڭ الدىن الۋ, ورمانداردى اعاشتىڭ زاڭسىز كەسىلۋىنەن جانە ورمان ءتارتىبiن بۇزۋدىڭ باسقا دا تۇرلەرiنەن قورعاۋ, ورمانداردى زياندى جاندiكتەر مەن اۋرۋلاردان قورعاۋ جونiندەگi iس-شارالاردى ازiرلەيدi جانە جۇزەگە اسىرادى; 3) ورمانداردى جەردەن جانە اۆياتسيامەن كۇزەتۋ قىزمەتتەرiنiڭ ءوزارا iس-قيمىل جاساۋىن ۇيىمداستىرادى; 4) ورتكە قارسى ناسيحاتتى, ورمانداردى ساقتاۋ, ورمان مەكەمەسi اۋماعىندا ءورت قاۋiپسiزدiگi قاعيدالارىن ورىنداۋ تۋرالى ماسەلەلەردiڭ بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىندا جۇيەلi تۇردە كورiنiس تاۋىپ تۇرۋىن ۇيىمداستىرادى; 5) اينالىمدار رەۆيزياسىن جوسپارلايدى جانە جۇزەگە اسىرادى; 6) ورمان كوردوندارىنىڭ جانە ورمان كۇزەتiمەن بايلانىستى باسقا دا قۇرىلىستار مەن عيماراتتاردىڭ اقاۋسىز كۇيدە كۇتىپ ۇستالۋىنا, سونداي-اق كودەكستىڭ 69-بابىنىڭ 4-تارماعىنا سايكەس قىزمەتتىك قارۋدى ساقتاۋ, الىپ ءجۇرۋ جانە قولدانۋ قاعيدالارىنىڭ ساقتالۋىنا جاۋاپ بەرەدى جانە كودەكستىڭ 69-بابىنىڭ 5-تارماعىنا سايكەس ايىرىم بەلگىلەرى بار نىساندىق كيiممەن (پوگونسىز) قامتاماسىز ەتىلەدى; 7) ورماندى كۇزەتۋ جانە قورعاۋ جونiندەگى قۇجاتتامانى جۇرگiزەدi; 8) ورمان زاڭناماسىن بۇزۋشىلىقتار بويىنشا iستەردi جۇرگiزەدi جانە اكiمشiلiك ايىپپۇلداردىڭ, تالاپ-ارىزداردىڭ دەر كەزiندە ءوندiرiپ الىنۋىن باقىلايدى; 9) ورمان زاڭناماسىن بۇزۋشىلىقتار مەن ورمان ورتتەرi تۋرالى iستەر بويىنشا سوت ورگاندارىندا ديرەكتوردىڭ تاپسىرماسى بويىنشا ورمان مەكەمەسiنiڭ مۇددەلەرiن بiلدiرەدi. 13. ورمانداردى مولىقتىرۋ جانە ورمان ءوسiرۋ جونiندەگi ينجەنەر ءوزiنiڭ فۋنكتسيالارى شەگiندە: 1) ورمانشىلىقتاردىڭ اعاش تۇقىمدارىن دايىنداۋ, كوشەتتىك ماتەريالىن ءوسiرۋ, ورمان داقىلدارىن وتىرعىزۋ جونiندەگi جۇمىستاردى ۇيىمداستىرادى; 2) ورمان داقىلدارىن ءوندiرۋدi تەكسەرەدi, ورمان داقىلدارىن ءوسiرۋ جۇمىستارىن ورىنداۋدىڭ اگروتەحنيكالىق مەرزiمi مەن ساپاسىن باقىلايدى; 3) ورمان داقىلدارىن وتىرعىزۋدىڭ جۇمىس جوسپارىن جاسايدى; 4) ورمانداردى مولىقتىرۋ جانە ورمان ءوسiرۋ بويىنشا قۇجاتتامانى جۇرگiزەدi. 14. ورمان پايدالانۋ جونiندەگi ينجەنەر ءوزiنiڭ فۋنكتسيالارى شەگiندە: 1) ورمانشىلىقتاردىڭ ورمان ورنالاستىرۋ جوبالارىنا سايكەس ورمان پايدالانۋ جونىندەگى جۇمىسىن ۇيىمداستىرادى; 2) كودەكستىڭ 13-بابى 1-تارماعىنىڭ 18-20) تارماقشاسىنا جانە اعاشتى تۇبiرiمەن بوساتۋ قاعيدالارىنا سايكەس ورمان مەكەمەسi اۋماعىندا مەملەكەتتiك ورمان قورىنىڭ ۇتىمدى پايدالانىلۋىن, اعاش كەسiلگەن ورىنداردىڭ تازالانۋىن قاداعالاۋ جۇمىستارىن جۇرگiزەدi; 3) كەسپەاعاشتار iرiكتەۋ ساپاسىن زەردەلەيدى جانە تيiستi قۇجاتتامانى جۇرگiزەدi; 4) ورمان پايدالانۋ قۇجاتتاماسىن جۇرگىزەدى; 5) كەسپەاعاش قورىن iرiكتەۋ جانە ورماندى جاناما پايدالانۋ قۇجاتتاماسىن جۇرگiزەدi; 6) ورمان پايدالانۋ جانە جەر پايدالانۋ ماسەلەلەرi بويىنشا سوت ورگاندارىندا ديرەكتوردىڭ تاپسىرماسى بويىنشا ورمان مەكەمەسiنiڭ مۇددەلەرiن بiلدiرەدi. 15. ينجەنەر-ورمان پاتولوگى ءوزiنiڭ فۋنكتسيالارى شەگiندە: 1) ورمانداردى زياندى جاندiكتەر مەن اۋرۋلاردان قورعاۋ جونiندەگi جۇمىستى ۇيىمداستىرادى; 2) ورمان زيانكەستەرi مەن اۋرۋلارىن, ولاردىڭ ءتۇر قۇرامىن, سانىن جانە تارالۋىن انىقتاۋ جونiندەگi جۇمىستى جۇزەگە اسىرادى, زياندى جاندiكتەر مەن اۋرۋلار وشاقتارىنىڭ مونيتورينگىن جۇرگiزەدi; 3) ورماننىڭ اعىمداعى, ەكسپەديتسيالىق, اەروۆيزۋالدىق جانە باسقا دا ورمان پاتولوگيالىق تەكسەرۋلەرiن جۇرگiزەدi, ورماننىڭ سانيتاريالىق جاي-كۇيiن انىقتايدى; 4) بارلىق ورمان ەكپەلەرiندە, سونداي-اق ورمان تۇقىمباقتارىندا زياندى جاندiكتەر مەن اۋرۋلارعا قارسى الدىن الۋ iس-شارالارىن جۇرگiزۋدi ۇيىمداستىرادى; 5) بايقاۋلار ماتەريالدارىن وڭدەيدi, ورمان زيانكەستەرi مەن اۋرۋلارى وشاقتارىنىڭ جيىنتىق ۆەدوموستارىن, جوبالاناتىن سانيتاريالىق-ساۋىقتىرۋ iس-شارالارىنىڭ ۆەدوموستارىن جاسايدى جانە ولار بويىنشا ورمان زيانكەستەرiنiڭ وشاقتارىن جەردەن جانە اۆياتسيامەن وڭدەۋدi جۇرگiزۋ ءۇشiن قاجەتتi ەسەپ-قيساپ جۇرگiزەدi. 16. اڭشىلىق مامانى ءوزiنiڭ فۋنكتسيالارى شەگiندە: 1) جانۋارلار دۇنيەسiنiڭ رەسۋرستارىن قورعاۋ, ءوسiمiن مولايتۋ جانە ۇتىمدى پايدالانۋ جونiندەگi جۇمىستى ۇيىمداستىرادى; 2) بيوتەحنيكالىق جانە اڭشىلىق شارۋاشىلىعى iس-شارالارىنىڭ ورىندالۋىن قامتاماسىز ەتەدi; 3) كودەكستىڭ 69-بابى 2-تارماعىنىڭ 3) تارماقشاسىنا سايكەس جانۋارلار دۇنيەسiن قورعاۋ, ءوسiمiن مولايتۋ جانە پايدالانۋ سالاسىنداعى ءتارتىپ بۇزۋشىلاردى ۇستايدى جانە جەتكىزەدى; 4) اڭشىلىق القاپتاردى پايدالانۋدى جاقسارتۋ جونiندە iس-شارالار ازiرلەيدi; 5) جانۋارلار دۇنيەسiن قورعاۋ, ءوسiمiن مولايتۋ جانە پايدالانۋ سالاسىندا قۇجاتتاما جۇرگiزەدi; 6) ديرەكتوردىڭ تاپسىرماسى بويىنشا سوت ورگاندارىندا جانۋارلار دۇنيەسiن قورعاۋ جانە پايدالانۋ ماسەلەلەرi بويىنشا ورمان مەكەمەسiنiڭ مۇددەلەرىن بىلدىرەدى. 17. ورمان كۇتۋشى ءوزiنiڭ جۇمىسىندا ورمانشىلىققا باسشىلىقتى تiكەلەي جۇزەگە اسىرادى. 18. ورمان كۇتۋشى ءوزiنiڭ فۋنكتسيالارى شەگiندە: 1) ماتەريالدىق, ەڭبەك جانە قارجى رەسۋرستارىن تيiمدi پايدالانۋ, ورمان شارۋاشىلىعى وندiرiسiندە وزىق تەحنيكا مەن تەحنولوگيانى ەنگiزۋ جونiندەگi جوسپارلى تاپسىرمالاردىڭ ورىندالۋىن قامتاماسىز ەتەدi; 2) ورمانشىلىق اۋماعىندا ورمانداردى ورتتەردەن, اعاشتى زاڭسىز كەسۋدەن جانە باسقا دا ورمان زاڭناماسىن بۇزۋشىلىقتارىنان قورعاۋ, ورمانداردى زياندى جاندiكتەر مەن اۋرۋلاردان قورعاۋ جونiندەگi جۇمىستارعا, سونداي-اق ورمانداردى مولىقتىرۋ مەن ورمان ءوسiرۋ, ورمان پايدالانۋ جانە جابايى جانۋارلاردى قورعاۋ جونiندەگi جۇمىستارعا باسشىلىق جاسايدى; 3) ورمان ورنالاستىرۋ جوباسىنا جانە بەكiتiلگەن جوسپارلارعا سايكەس اعاش كەسۋدiڭ جۇرگiزiلۋiن ۇيىمداستىرادى; 4) اعاش كەسۋ ورىندارىنا جانە دايىندالعان سۇرەكتiڭ بوساتىلۋىنا كۋالاندىرۋ جۇرگiزەدi; 5) بارلىق ورمان پايدالانۋشىلاردىڭ بەلگiلەنگەن سۇرەكتi تۇبiرiمەن بوساتۋ قاعيدالارىن جانە كودەكستىڭ 63-بابىنىڭ 2-تارماعىنا سايكەس بەكىتىلگەن ءورت قاۋiپسiزدiگi قاعيدالارىن ورىنداۋ جۇمىسىن جۇرگىزەدى; 6) ورمانشىلىققا كەلiپ تۇسەتiن ورمان زاڭناماسىن بۇزۋشىلىقتار تۋرالى حاتتامالار­دىڭ جاسالۋ دۇرىستىعىن تەكسەرەدi, سۇرەكتى زاڭسىز كەسۋدەن نەمەسە ونىڭ بۇلiنۋiنەن بولعان زالالدى ايقىندايدى; 7) ورمانشىلىق اۋماعىنداعى ورمان ورتتەرiن ءسوندiرۋدi باسقارادى; 8) ورمان ورنالاستىرۋ مەن جوبالاۋ-iزدەستiرۋ جۇمىستارىن ورىنداۋ كەزiندە كومەك كورسەتەدi, وسى جۇمىستاردىڭ ساپاسىن باقىلايدى; 9) ورمانشىلىقتاردىڭ مەملەكەتتiك ورمان كۇزەتi قىزمەتكەرلەرiنiڭ ورمان شارۋاشىلىعى, ورمان داقىلدارىن ءوسiرۋ, ورماندى قورعاۋ, ورتكە قارسى جانە بيوتەحنيكالىق جۇمىستاردى جۇرگiزۋ جونiندەگi وقۋىن, سونداي-اق 2007 جىلعى 15 مامىرداعى قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەڭبەك كودەكسىنىڭ 317-بابىنا سايكەس (بۇدان ءارى – ەڭبەك كودەكسى) ەڭبەكتi قورعاۋ جانە قاۋiپسiزدiك تەحنيكاسى جونiندەگi وقۋى مەن ولارعا نۇسقاما بەرىلۋiن ۇيىمداستىرادى; 10) ديرەكتوردىڭ تاپسىرماسى بويىنشا ورمانشىلىق قىزمەتiنiڭ ماسەلەلەرi بويىنشا سوت ورگاندارىندا ورمان مەكەمەسiنiڭ مۇددەلەرiن بىلدىرەدi. 19. ورمان كۇتۋشىنىڭ كومەكشiسi ءوزiنiڭ جۇمىسىندا تiكەلەي ورمان كۇتۋشىگە باعىنادى. 20. ورمان كۇتۋشىنىڭ كومەكشiسi ءوزiنiڭ فۋنكتسيالارى شەگiندە: 1) ورمان كۇتۋشىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا ۋاقىتشا ۇزاق مەرزiمدi ورمان پايدالانۋداعى ورمانداردى كۇزەتۋدiڭ, قورعاۋدىڭ جانە مولىقتىرۋدىڭ جاي-كۇيىنە مونيتورينگ جۇرگiزەدi; 2) ورمان شەبەرلەرiنiڭ, مەملەكەتتىك ينسپەكتورلاردىڭ, ورمانشىلاردىڭ (قورىقشى­لاردىڭ), ۋاقىتشا ءورت قاراۋىلدارى مەن ءورت سوندiرۋشىلەر كوماندالارىنىڭ ولارعا جۇكتەلگەن مiندەتتەردi ۋاقتىلى جانە دالمە-ءدال ورىنداۋىن قاداعالايدى جانە ولارعا نۇسقاۋ بەرەدi; 3) ورمانشىلىققا كەلiپ تۇسەتiن ورمان زاڭناماسىن بۇزۋشىلىقتار تۋرالى اكتiلەردiڭ جاسالۋ دۇرىستىعىن تەكسەرەدi, سۇرەكتi زاڭسىز كەسۋدەن نەمەسە ونىڭ بۇلiنۋiنەن بولعان زالالدى ايقىندايدى; 4) اينالىمدار مەن ۋچاسكەلەردiڭ رەۆيزياسىن جۇرگiزەدi; 5) بارلىق ورمان پايدالانۋشىلاردىڭ سۇرەكتi تۇبiرiمەن بوساتۋ قاعيدالارىن جانە كودەكستىڭ 63-بابىنىڭ 2-تارماعىنا سايكەس بەكىتىلگەن ءورت قاۋiپسiزدiگi قاعيدالارىن ورىنداۋىن باقىلايدى; 6) ورمانشىلىق اۋماعىندا ورتكە قارسى الدىن الۋ iس-شارالارىن جۇرگiزۋمەن تiكەلەي اينالىسادى, ال ورمان ورتتەرi پايدا بولعان جاعدايدا ورمان كۇتۋشi كەلگەنشە ولاردى سوندiرۋگە باسشىلىق جاسايدى; 7) ورمانشىلىقتا ورىندالعان ورمان شارۋاشىلىعى جۇمىستارىنىڭ تەحنيكالىق قۇجاتتاماسىن جۇرگiزەدi, ورمان ورنالاستىرۋ ماتەريالدارىنا اعىمداعى وزگەرiستەردi جۇيەلi تۇردە ەنگiزiپ وتىرادى. 21. ورمان شەبەرى ءوزiنiڭ جۇمىسىندا تiكەلەي ورمان كۇتۋشىگە جانە ونىڭ كومەكشiسiنە باعىنادى. 22. ورمان شەبەرi ءوزiنiڭ فۋنكتسيالارى شەگiندە: 1) ءوز ۋچاسكەسiنىڭ مەملەكەتتىك ينسپەكتورلارىنىڭ, ورمانشىلارىنىڭ (قورىقشىلارىنىڭ) جۇمىسىنا باسشىلىق جاسايدى جانە ولارعا نۇسقاۋ بەرەدi, سونداي-اق ولاردىڭ ءوز مiندەتتەرiن ورىنداۋىنا باقىلاۋ جاساۋدى جۇزەگە اسىرادى; 2) اينالىمدارعا رەۆيزيا جۇرگiزەدi, كوردونداردىڭ تيiستi دارەجەدە كۇتiپ ۇستالۋىن, قارۋدىڭ جانە مەملەكەتتىك ينسپەكتورلارعا, ورمانشىلار مەن قورىقشىلارعا تاپسىرىلعان بۇكىل مۇلiكتiڭ امان ساقتالۋىن قاداعالايدى; 3) ورمان ورتتەرi پايدا بولعان جاعدايدا بۇل تۋرالى ورمان كۇتۋشiنi نەمەسە ونىڭ كومەكشىسىن بiر مەزگىلدە حاباردار ەتە وتىرىپ, تiكەلەي ولاردى جويۋعا شارالار قولدانادى; 4) ورمان زاڭناماسىن بۇزۋشىلىقتار تۋرالى ۋچاسكە بويىنشا جاسالعان حاتتامالاردى ەكi كۇننەن كەشىكتىرمەي ورمانشىلىققا (نەمەسە ورمان مەكەمەسiنە) جiبەرەدi; 5) كەسپەاعاشتار, سونداي-اق شابىندىقتار, جايىلىمدار جانە باسقا دا ورمان پايدالانۋ القاپتارىن iرiكتەۋگە قاتىسادى; 6) اعاش كەسۋ ورىندارىن كۋالاندىرۋعا, اعاش ماتەريالدارىن بوساتۋعا, ۋچاسكەدە ورىندالعان ورمان شارۋاشىلىعى iس-شارالارىن قابىلداۋعا قاتىسادى; 7) اعاش وتىرعىزۋ, اعاش تۇقىمدارىن سەبۋ جانە ورماننىڭ تابيعي جولمەن قالپىنا كەلۋiنە جاردەمدەسۋ, اعاش تۇقىمدارىن جيناۋ, ورماندى كۇتiم جاساۋ ماقساتىندا كەسۋ جونiندەگi جۇمىستارعا باسشىلىق جاسايدى. 23. ورمانشى, مەملەكەتتىك ينسپەكتور (قورىقشى) مەملەكەتتiك ورمان قورى ۋچاسكەلەرiن جانە وزiنە تاپسىرىلعان مۇلiكتi تiكەلەي كۇزەتۋدi, قورعاۋدى جۇزەگە اسىرادى. ءوزiنiڭ جۇمىسىندا ول ورمان شەبەرiنە باعىنادى. 24. ورمانشى, مەملەكەتتىك ينسپەكتور (قورىقشى) ءوزiنiڭ فۋنكتسيالارى شەگiندە: 1) اعاشتىڭ زاڭسىز كەسىلۋىن, مال جايۋدى جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ورمان زاڭناماسىن بۇزۋدىڭ باسقا دا تۇرلەرiن بولدىرماۋ جونiندە شارالار قولدانادى; 2) ورمان ءورتi پايدا بولعان جاعدايدا بiر مەزگىلدە مەملەكەتتiك ورمان كۇزەتiنiڭ جوعارى تۇرعان قىزمەتكەرلەرiنە ءورت تۋرالى حابارلاپ, ونى جويۋعا شارالار قولدانادى; 3) اينالىم اۋماعىنداعى بارلىق جۇمىس iستەۋشىلەر مەن وندا ورنالاسقان ۇيىمداردىڭ, سونداي-اق ورماندا جۇرگەن جەكە تۇلعالاردىڭ كودەكستىڭ 63-بابىنىڭ 2-تارماعىنا سايكەس بەكىتىلگەن ورماندارداعى ءورت قاۋiپسiزدiگi قاعيدالارى مەن كودەكستىڭ 63-بابىنىڭ 2-تارماعىنا سايكەس بەكىتىلگەن ورماندارداعى سانيتاريالىق قاعيدالاردى ساقتاۋ جۇمىسىن جۇرگiزەدi, ولاردىڭ بارلىق ءتارتىپ بۇزۋشىلىقتارى جايىندا تيىسىنشە ورمان شەبەرىنە دەرەۋ حابارلايدى, ال قاجەت بولعان جاعدايدا كودەكستىڭ 69-بابى 2-تارماعىنىڭ 2) تارماقشاسىنا سايكەس بۇل جايىندا 2014 جىلعى 5 شىلدەدەگى «اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسى كودەكسىنە (بۇدان ءارى – اكىمشىلىك كودەكس) سايكەس قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ورمان زاڭناماسى, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ جانۋارلار دۇنيەسiن قورعاۋ, ءوسiمiن مولايتۋ جانە پايدالانۋ مەن ەرەكشە قورعالاتىن تابيعي اۋماقتار تۋرالى زاڭنامالارى سالاسىنداعى اكiمشiلiك قۇقىق بۇزۋشىلىق تۋرالى حاتتاما تولتىرادى; 4) ءوزiنiڭ اينالىمىندا كوپiرلەردiڭ, ءورت مۇنارالارىنىڭ, تەلەفون جەلiسiنiڭ, مەجەلىك, ورمان ورنالاستىرۋ جانە ورمان شارۋاشىلىعى بەلگىلەرiنiڭ ساقتالۋىن قاداعالايدى; 5) اينالىمدا بايقالعان زياندى جاندiكتەردiڭ وشاقتارى, ورمان اۋرۋلارى, جەل سۇلاتپاسى, داۋىل قۇلاتقان اعاشتار, سۇرەكدىڭدەردىڭ قۋراۋى جانە ورمان شارۋاشىلىعىنا نۇقسان كەلتiرۋi مۇمكiن باسقا دا قۇبىلىستار جايىندا ورمان شەبەرiنە نەمەسە ورمانشىلىققا حابارلايدى; 6) سۇرەك دايىنداۋ, مال جايۋ, ءشوپ شابۋ جانە ورمان پايدالانۋدىڭ باسقا تۇرلەرi قۇقىعىنا بەرiلگەن قۇجاتتاردى زەردەلەيدى, ورمان پايدالانۋ بويىنشا ءتيىستى تالاپتاردىڭ ورىندالۋىن قاداعالايدى; 7) ورمان ورتتەرiنiڭ شىعۋىنا كiنالi ادامداردى ۇستاپ, ولاردى تيiستi iشكi iستەر ورگاندارىنا جەتكiزەدi. 25. ورمانشىعا, مەملەكەتتىك ينسپەكتورعا وعان كۇزەتۋگە بەرiلگەن مەملەكەتتiك ورمان قورى ۋچاسكەسi مەن مۇلiكتiڭ تiزبەسi بار اينالىم جوسپارى مەن پاسپورتى بەرiلەدi. 4. مەملەكەتتiك ورمان كۇزەتiنiڭ قىزمەتi 26. مەملەكەتتiك ورمان كۇزەتiنە جۇمىسقا جوعارى نەمەسە ورتا ورمان شارۋاشىلىعى, ورمان-تەحنيكالىق وقۋ ورىندارىن بiتiرگەن تۇلعالار قابىلدانادى, ورمانشىلار (قورىقشىلار) جۇمىسقا ورتا بىلىممەن قابىلدانۋى مۇمكىن. 27. جالپى ورتا ءبىلiمi بار مەملەكەتتىك ينسپەكتورلار, ورمانشىلار (قورىقشىلار) جۇمىسقا قابىلدانعان كەزدە ورمان مەكەمەسiنiڭ ۆەدوموستۆولىق تيەسىلىلiگiنە بايلانىستى ۋاكىلەتتى ورگاننىڭ ۆەدومستۆوسى نەمەسە وبلىستىق اتقارۋشى ورگانداردىڭ ورماندار مەن جانۋارلار دۇنيەسiن قورعاۋ جونiندەگi قۇرىلىمدىق بولiمشەسi بەكiتكەن باعدارلاما بويىنشا ورمان مەكەمەلەرiندە مiندەتتى تۇردە وقيدى. 28. ورمانشى, مەملەكەتتىك ينسپەكتور (قورىقشى) قىزمەتiنە ون سەگىز جاسقا تولعان جانە دەنساۋلىق جايى ساي كەلەتiن ادامدار قابىلدانادى. 29. مەملەكەتتiك ورمان كۇزەتiنiڭ قىزمەتكەرلەرiنە لاۋازىمدىق مىندەتتەرىن سانالى ورىنداعانى, ورىندالعان جۇمىستاردىڭ, ونىڭ ىشىندە ەرەكشە قيىن جانە شۇعىل جۇمىستاردىڭ جوعارى ساپاسى ءۇشىن, باستاماشىلىعى جانە جۇمىستاعى باسقا دا جەتىستىكتەرى ءۇشىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەڭبەك كودەكسىنىڭ 236-بابىنا سايكەس ىنتالاندىرۋ شارالارى قولدانىلادى. 30. جۇمىستاعى تەرiس قىلىقتارى ءۇشiن مەملەكەتتiك ورمان كۇزەتiنىڭ قىزمەتكەرلەرiنە قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەڭبەك كودەكسىنىڭ 72-بابىنا سايكەس جازا قولدانىلۋى مۇمكىن. 31. كودەكستىڭ 69-بابىنىڭ 5-تارماعىنا سايكەس مەملەكەتتiك ورمان كۇزەتiنiڭ قىزمەتكەرلەرى نىساندى كيiممەن, ارنايى قورعانىس قۇرالدارىمەن جانە قىزمەت بابىندا پايدالانىلاتىن جەر تەلiمدەرiمەن قامتاماسىز ەتىلەدi جانە كودەكستىڭ 70-بابىنا سايكەس قۇقىقتىق جانە الەۋمەتتىك قورعاۋعا جاتادى. 32. كەسپەاعاشتاردىڭ iرiكتەلۋiنە, اعاش كەسۋدiڭ, اعاشتى تۇبiرiمەن بوساتۋدىڭ دۇرىستىعىن باقىلاۋ, اعاشتىڭ زاڭسىز كەسىلۋىن تiركەۋ, سونداي-اق سۇرەكتi كەسپەاعاشتان نەمەسە جوعارعى جاقتاعى قويمالاردان تاسىپ اكەتۋ كەزiندە ونىڭ ەسەبiن جۇرگiزۋ ءۇشiن ورمان شەبەرلەرiنە, ورمان كۇتۋشىلەرگە, ورمان كۇزەتۋ جانە قورعاۋ جونiندەگi ينجەنەرلەرگە تاڭبالار بەرىلەدi. 33. مەملەكەتتiك ورمان كۇزەتiندە جۇمىس iستەۋ كەزiندە ورمانشىلارعا, مەملەكەتتىك ينسپەكتورلارعا (قورىقشىلارعا) قىزمەتتىك ءۇي-جايلار (كوردوندار) بەرiلۋi مۇمكiن. 34. مەملەكەتتiك ورمان كۇزەتiنىڭ قىزمەتكەرلەرiنە وزدەرiنiڭ قىزمەت مiندەتتەرiن ورىنداۋى ءۇشiن كولiك قۇرالدارى بەرىلەدi. 35. ورمانشىلار, مەملەكەتتىك ينسپەكتورلار جانە ورمان شەبەرلەرى اۋىسقان كەزدە اينالىمدى, شەبەر ۋچاسكەسiن جانە اينالىم مەن شەبەر ۋچاسكەسiنە بەكiتiپ بەرiلگەن مۇلiكتi قابىلداۋ-تاپسىرۋ اكتiسi جاسالادى. اينالىمدى تاپسىرۋ كەزiندە ورمان شەبەرiنiڭ, ال شەبەر ۋچاسكەسiن تاپسىرۋ كەزiندە - ورمان كۇزەتۋ جانە قورعاۋ جونiندەگi ينجەنەر مەن ورمان كۇتۋشىنىڭ قاتىسۋى مiندەتتi. 36. ورمان كۇتۋشىنى اۋىستىرعان كەزدە ورمان مەكەمەسi ديرەكتورىنىڭ بۇيرىعىمەن مەملەكەتتiك ورمان قورى ۋچاسكەلەرiن, قۇجاتتامانى, نەگiزگi قۇرال-جابدىقتاردى جانە ورمانشىلىققا بەكiتiلگەن مۇلiكتi قابىلداۋ-تاپسىرۋ جونiندە كوميسسيا قۇرىلادى. 37. ورمان مەكەمەسiنiڭ ديرەكتورىن اۋىستىرعان كەزدە ورمان مەكەمەسiنiڭ ۆەدومستۆولىق تيەسىلىلiگiنە بايلانىستى ۋاكىلەتتi ورگان ۆەدومستۆوسىنىڭ نەمەسە وبلىستىق جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردىڭ ورماندار مەن جانۋارلار دۇنيەسiن قورعاۋ جونiندەگi قۇرىلىمدىق بولiمشەسiنiڭ بۇيرىعىمەن مەملەكەتتiك ورمان قورى ۋچاسكەلەرiن جانە ورمان مەكەمەسiنە بەكiتiلگەن باسقا دا مۇلiكتى قابىلداۋ-تاپسىرۋ جونiندە كوميسسيا قۇرىلادى. 5. مەملەكەتتiك ورمان كۇزەتiنiڭ قارۋ-جاراعى 38. ءتارتىپ بۇزۋشىلار ۇستالعان جاعدايدا, ەگەر ولار وزدەرىنە جۇكتەلگەن مىندەتتەردى ورىنداپ جۇرگەن ينسپەكتورلارعا قارسىلىق كورسەتسە, مەملەكەتتiك ورمان كۇزەتiنiڭ لاۋازىمدى تۇلعالارىنىڭ كودەكستىڭ 69-بابىنىڭ 6-تارماعىنا سايكەس دەنە كۇشiن, ارنايى قورعانىس قۇرالدارىن جانە قىزمەتتىك قارۋىن قولدانۋعا قۇقىعى بار. بۇيرىق قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ادىلەت مينيسترلىگىندە 2015 جىلعى 12 ماۋسىمدا نورماتيۆتىك قۇقىقتىق كەسىمدەردى مەملەكەتتىك تىركەۋدىڭ تىزىلىمىنە №11326 بولىپ ەنگىزىلدى.